PEDAKAPAVARAM VILLAGE OFFICIAL

పరిచయం — కాళింగ ఏది?

కాళింగం ప్రాచీన భారతదేశపు ఒక ప్రముఖ సామ్రాజ్య స్థలం — పోతల తీర ప్రాంతాలైన ఆధునిక ఒడిశా (పୂర్వ) మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ (ఉత్తర తీర భాగాలు) ప్రాంతాల మధ్య విస్తరించింది. దీన్ని పురాణాలూ, మహాభారతం వంటి పురాతన గ్రంథాలూ గుర్తిస్తాయి.

---

పౌరాణిక మూలాలు: మహాభారతం, స్థాపకులు

• మహాభారతంలో కాళింగ రాజ్యాన్ని వేరు రాజ్యంగా పేర్కొంటుంది; అక్కడి రాజులు మరియు యోధులు కాముకంగా ప్రస్తావించబడ్డారు (ఉదాహరణ: శ్రీతాయుధ/శృతాయుశ్). కాళింగులకు మహాభారత యుద్ధంలో ఒక స్థానమే ఉంది.

---

తార్కిక/చరిత్రాత్మక మొదటి దశ — ప్రాచీన రాజ్యాలు

• శాస్త్రీయ చరిత్రలో కాళింగం సుమారు ఖ్రీస్తుపూర్వం తొలుపభాగాల నుంచి గుర్తింపు పొందింది. పూర్వకాలంలో ఇది స్వతంత్ర, సమృద్ధిగా ఉన్న ప్రాంతం. నందుల పాలన సమయంలో కొంత సమయం ఇది నందుల అధ్యీనమవగా, తరువాత మౌర్యుల కాలానికి వరకూ చరిత్ర మొదలవుతుంది.

---

ఖర‌వ్హేలా — హాథిగూఫా శిలాలేఖ

• కాళింగలో బలవంతమైన స్థానిక రాజులు, ముఖ్యంగా మాహామేఘవాహన వంశానికి చెందిన ఖర‌వ్హేలా (Hathigumpha శిలాలేఖ ద్వారా ప్రస్తావన) వంటి రాజులు ఉన్నారు. ఈ శిలాలేఖలు అతని రాజకీయ, ఆర్థిక కృషుల గురించి, నియంత్రణలు, నీటివ్వంతుల పనులు వంటి వివరాలు తెలియజేస్తాయి.

---

అశోకుడి యుద్ధం (కాళింగ యుద్ధం) — సంగతులు సరళంగా

• ఖేదంగా, మౌర్య సామ్రాజ్యానికి қарсы జరిగిన మహత్తర ఘర్షణలో — అంటే అశోకుని కాలంలో జరిగిన కాళింగ యుద్ధం (కుమార్తో డేటింగ్ సుమారు ఖ్రీస్తుపూర్వ 3వ శతాబ్దం) ముఖ్యమైన ఘట్టం. యుద్ధంలో కాళింగాలు ఓటమికి గురయ్యగా, అశోకా బహుశా అనేక మార్పులలోకి వెళ్ళారనే చరిత్రలోనే సూచనలు ఉన్నాయి. దానికి మాత్రమే కాళింగ చరిత్రను పరిమితం చేయకూడదు — కాళింగకు పదాబ్దాలుగా ఉన్న స్వాతంత్ర్య-సాహస పరిణామాలు, తిరిగి రికవరీలు, అలాంటి అనేక ఘట్టాలు ఉన్నాయి.

---

మధ్యయుగ: రాజవంశాలు — ఈస్టర్న్ గంగా, గజపతి

• 7వ–13వ శతాబ్దాల మధ్య ఈ ప్రాంతంలో సోమవంశీ, తరువాత ఈస్టర్న్ గంగ వంశాలు ప్రబలంగా వచ్చాయి. ఈ వారే “త్రికాళింగ” వంటి శీర్షికలు ఆనుకొని ఆలయ నిర్మాణం, కళా అభివృద్ధికి ప్రాణం పోసారు — పూరి జగన్నాధ్ మందిరం, కొనార్క్ సూర్య మందిర్ వంటి ప్రసిద్ధ రూపాలు ఈ వంశాల సంస్కృతికి సంబంధిస్తాయ్.

---

కాళింగ శిల్పకళ — ఆలయ నిర్మాణం (Kalinga Architecture)

• కాళింగ శైలి అనే ప్రత్యేక దేవాలయ నిర్మాణ శైలి ఉంది: రేఖా దేవుల, పిధా దేవుల, ఖఖారా దేవుల — ఇవి ప్రాచీన ఓడిషా (కాళింగ) విభాగంలో అభివృద్ధి అయి, అనంతరంగా బలమైన శిల్పకళ, విభిన్న మూర్తిగృహ నిర్మాణాల తీరు ఏర్పడింది. Mukhalingam (ఆంధ్రలో) వంటి బహుశా పాత ఆలయ సమూహాలు కూడా ఇంతే ప్యాటర్న్ లో ఉన్నాయి. ఈ ఆలయ నిర్మాణాలు కాళింగుల సాంప్రదాయ పరిణామాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి.

---

సాహిత్య-సంస్కృతిక, సముద్ర సంబంధాలు — దూరప్రభావం

• కాళింగ ప్రాంతం సముద్ర వాణిజ్యానికి, దక్షిణ-దూర పూర్వాసియా దేశాలతో కనెక్షన్‌‌కి పేరున్నది. కాళింగుల వ్యాపార- పర్యాయ సంబంధాలు ఇండోనేషియా, కంబోడియా (అంగ్కోర్), థాయ్లాండ్ వంటివి దేశాలకూ సాంస్కృతిక ప్రభావాలు పెట్టాయి. ఈ కారణంగా కొందరు ఆలయ శైలులు, పండుగా సంప్రదాయాలు అంతర్భూములకు వెళ్ళి అక్కడ ప్రభావం చూపాయి. ఇటువంటి మార్గాలలో కళలు, మత ప్రమాణాలు వెదజల్లి పాకినున్నాయి.

---

కాళింగులు — వంశాలు, వర్గాలు (Brahmins, Vaishyas, Kings)

• “కాళింగ బ్రమిణులు, కాళింగ వైశ్యలు, కాళింగ రాజులం” అతివిశాల భావనలో ఉంది: కాళింగం ఒక భౌగోళిక-సాంఘిక పట్టికగా ఉండగా, కాళింగుడిగా గుర్తింపు పొందిన బృందాలందరూ వేర్వేరు వృత్తుల (కర్షకులు, వాణిజ్యులు, పూజారులు, పాలకులు)లో చోటు చేసుకున్నారు. ఆంధ్రలోని శ్రీకాకుళం, వివిధ మండలాల్లో కాళింగ వరగాల జనాభా ఉన్నది; కొందరు ఇప్పటికీ త‌మను కాళింగులుగా గుర్తిస్తూనే జీవిస్తున్నారు.

---

కాళింగుల స్థలాంతరాలు — ఆంధ్రలోకి ప్రవేశం ఎలా జరిగింది?

• సముద్ర మార్గాలు, వాణిజ్య మార్గాలు, రాజ్య విస్తరణాలు, వివిధ శాసనాలు (ఉదాహరణకు ఖర‌వ్హేల శిలాలేఖలు) ద్వారా కాళింగుల ప్రభావం ఆంధ్ర-ఉత్తర ప్రాంతాలకు విస్తరించింది. మధ్యయుగ కాలంలో మరియు హెచ్చుతగ్గులుగా జనగణాలు పశ్చిమ/దక్షిణ దిశల్లో కర్రిపోయాయి. ఫలితంగా ఆంధ్రలో కొన్ని భూభాగాల్లో కాళింగ కోట్లాటి బహిర్గమనమూ కనిపిస్తుంది.

---

పౌర సంస్కృతి — దేవాలయాలు, పండుగలు, కళలు

• కాళింగులు ఆలయ నిర్మాణం, నృత్య-సంగీతం (ఉదా: ఒడిశి నృత్యం), శిల్పకళలలో విశేష నైపుణ్యం చూపించారు. అవి ఇప్పుడు కూడా పర్వతాల వద్ద, పట్టణాల్లో, మंदిరాల్లో ప్రతిఫలిస్తున్నాయి. కొన్నిసార్లు వంశీయులుగా పాండిత్య-పూజారులుగా వ్యవహరించిన వివరాలు కూడా ఉంటాయి.

---

నేటి కాలం — మన వారస్యం, గర్వించదగ్గ అంశాలు

• కాళింగ చరిత్రలో యుద్ధాలు మాత్రమే కాదు — శిల్పకళ, ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాలు, సముద్ర వాణిజ్యం, దేవాలయ నిర్మాణాలు, శాసన సంస్కరణలు వంటి బహుముఖ్యమైన ఉత్తరాధికారాలున్నాయి. ఇవే మీ ఊరులో పిల్లలకి, రైతులకి, గ్రామస్థులకు చెప్పదగ్గ గొప్ప అంశాలు. సమగ్రతగా చెప్పగలిగితే — కాళింగుల ప్రభావం ఆంధ్ర-ఒడిషా తీర ప్రాంతాలున్న సంపదను రూపొందించింది.